Facebook Google Plus Twitter

Thu nhận tế bào gốc từ dịch ối

ScienceDaily, 04/12/2017


Dịch ối là một dịch lỏng bao bọc xung quanh thai nhi và thông thường sẽ loại bỏ đi như rác thải y tế sau những ca sanh mổ. Tuy nhiên, ngày càng nhiều bằng chứng cho thấy rằng dịch lỏng này là một nguồn cung cấp các vật liệu sinh học quý giá, trong đó có tế bào gốc – một vật liệu mang tiềm năng ứng dụng to lớn trong liệu pháp điều trị bằng tế bào và trong y học tái tạo. Ngày nay, một nhóm các nhà nghiên cứu và các nhà ứng dụng lâm sàng đã phát triển một phương pháp đa bước (a multi-step method) bao gồm một dụng cụ thu thập độc đáo và có kỹ thuật thu nhận cũng như phân tách tế bào mới, cho phép thu nhận dịch ối an toàn và thu được tế bào với số lượng lớn.

Nuôi cấy tế bào trên đĩa nuôi cấy mô

Phương pháp mới được sử dụng trong các trường hợp sanh mổ đủ tháng, cùng với việc trên thế giới có hàng triệu ca sanh mổ diễn ra mỗi năm, điều này mở ra tiềm năng dự trữ các tế bào gốc và các phân tử có hoạt tính sinh học quý giá chưa được khai thác trong dịch ối bao bọc xung quanh thai nhi.

Phó giáo sư Andreas Herbst – nhà lâm sàng học dẫn đầu và là tác giả chính của nghiên cứu, cho biết: “Khi sử dụng thiết bị của chúng tôi, chúng ta có thể thu nhận được lên đến 1 lít dịch ối trong các trường hợp sanh mổ đủ tháng. Việc thu thập chỉ mất khoảng 90 giây trong ca mổ, đồng thời vẫn giữ an toàn cho cả mẹ và bé”.

Thiết bị thu thập được làm từ nhựa trơ sinh học (bio-inert plastics) và công nghệ in 3D (3D-printing techniques), hình dạng vừa khít với khoang bào thai, cho phép thu thập thể tích lớn dịch ối nhẹ nhàng và vô trùng, hoàn toàn an toàn cho cả mẹ và bé. Trong dịch ối thu nhận được có chứa các tế bào đặc biệt với tiềm năng trị liệu lớn. Loại tế bào được thu nhận và tinh sạch trong quy trình này là các tế bào gốc trung mô (MSC).

MSCs có thể được thu nhận từ nhiều mô khác nhau trong cơ thể, và chúng đã được chứng minh có tiềm năng trị liệu một số bệnh qua trung gian miễn dịch và đáp ứng viêm, ví dụ như tim mạch, đái tháo đường, viêm khớp và các bệnh rối loạn thần kinh. Tuy nhiên, rất khó để có đủ số lượng tế bào dùng cho các liệu pháp điều trị và các ứng dụng sửa chữa mô. Phó giáo sư Niels-Bjarne Woods – một tác giả trong nghiên cứu, chia sẻ: “Dịch ối đủ tháng dễ dàng thu nhận và là nguồn mô dồi dào cung cấp MSC cho các liệu pháp điều trị bằng tế bào và các ứng dụng trong y dược học tái tạo”.

Ngược lại với tách chiết từ tủy xương, MSC từ dịch ối thu thập được trong những ca sanh mổ đã được lên kế hoạch trước thì không cần phải trải qua thêm một can thiệp phẫu thuật xâm lấn nào.

Nhóm nghiên cứu cũng cho thấy tiềm năng khác khi sử dụng MSC được tinh sạch từ dịch ối đủ tháng. Bằng cách chuyển đổi những tế bào này thành trạng thái giống tế bào gốc phôi, chúng có thể có khả năng tăng trưởng thành tất cả các loại tế bào khác của cơ thể, bao gồm tế bào thần kinh, tế bào máu, tế bào tim,…

Bác sĩ Marcus Larsson – nhà lâm sàng học và cũng là tác giả trong nghiên cứu, phát biểu: “Sự kết hợp giữa thiết bị mới này cùng với phương pháp thu nhận và nuôi cấy tế bào có thể tạo ra được số lượng lớn MSCs, đồng thời tận dụng được nguồn nguyên liệu bị bỏ đi sau ca sanh. Tiêu chuẩn an toàn là vấn đề trung tâm mà chúng tôi tập trung vào nhằm tăng thêm sự chấp thuận trên lâm sàng. Hiển nhiên bước kế tiếp chúng tôi sẽ nghiên cứu đánh giá những tế bào này sâu hơn trong phòng thí nghiệm và nếu thành công sẽ tiến hành đánh giá trên các mô hình bệnh”.

Mục tiêu lâu dài là việc thu thập dịch ối sẽ được chấp nhận trong lâm sàng trên toàn thế giới, theo đó số lượng MSCs phù hợp được thu nhận sẽ tăng nhanh chóng, vì vậy cung cấp đủ nguồn nguyên liệu trong các liệu pháp sử dụng MSC để điều trị cho những bệnh nhân phù hợp di truyền.

Bác sĩ Niels-Bjarne Woods cho biết thêm: “Ngày nay, chúng ta đã chứng minh được tính khả thi của việc tiếp cận nguồn MSC từ trẻ sơ sinh. Chúng tôi hy vọng rằng sẽ có nhiều nhóm nghiên cứu hơn nữa tập trung nghiên cứu trên những tế bào này. Như vậy, ngày càng sẽ thúc đẩy sự hiểu biết của chúng ta về tiềm năng trị liệu to lớn của chúng”.

Nguồn: Lund University

Tài liệu tham khảo:

1. Roksana Moraghebi, Agnete Kirkeby, Patricia Chaves, Roger E. Rönn, Ewa Sitnicka, Malin Parmar, Marcus Larsson, Andreas Herbst, Niels-Bjarne Woods. Term amniotic fluid: an unexploited reserve of mesenchymal stromal cells for reprogramming and potential cell therapy applications. Stem Cell Research & Therapy, 2017; 8 (1) DOI: 10.1186/s13287-017-0582-6.




Facebook Google Plus Twitter


Trở lại trang trước
Hồ Chí Minh : 297/5 Lý Thường Kiệt, phường 15, Quận 11, Tp HCM

Điện thoại: [028] 38 686 546 - Fax: [028] 38 650 394
Hà Nội : Tầng 15 toà nhà Charmvit, số 117 Trần Duy Hưng,
quận Cầu Giấy, Hà Nội
Điện thoại: [024] 35 14 35 35 - Fax: [024] 62 75 08 02