Facebook Google Plus Twitter

Tiểu cầu được tạo ra từ tế bào gốc có thể dùng để thay thế nguồn tiểu cầu hiến tặng

Science Daily, 28/11/2018

 

Các nhà khoa học đã phát triển một phương pháp tăng sinh tiểu cầu người trong phòng thí nghiệm từ các tế bào gốc thu nhận từ mô mỡ. Kết quả nghiên cứu công bố trên tạp chí Blood cho thấy các tiểu cầu được tạo ra có thể giúp giảm sự phụ thuộc vào nguồn tiểu cầu hiến tặng trong quá trình điều trị cho các bệnh nhân ung thư và các rối loạn khác.

Tiểu cầu là một thành phần của máu và hỗ trợ quá trình đông máu. Truyền tiểu cầu có thể cứu sống các bệnh nhân đang phải đối mặt với ung thư hoặc bị các ảnh hưởng do hóa trị, nhiễm trùng, rối loạn miễn dịch, hoặc rối loạn tiểu cầu.

Mỗi năm trên thế giới có hơn 4,5 triệu đơn vị tiểu cầu được sử dụng trong tiêm truyền, hiện nay để đáp ứng nhu cầu này cần phải phụ thuộc vào nguồn tiểu cầu từ người hiến tặng. Tuy nhiên thời hạn bảo quản của nguồn tiểu cầu hiến tặng chỉ ngắn hơn 1 tuần, nên thường không đáp ứng đủ cho bệnh nhân. Ngoài ra, tiểu cầu từ người hiến tặng mang nhiều rủi ro gây ra bởi việc lây nhiễm từ người hiến và các đáp ứng miễn dịch ở người nhận.

Trong nghiên cứu mới này, dưới sự dẫn đầu bởi Tiến sĩ Yumiko Matsubara thuộc trường Đại học Y Dược Keio (Tokyo, Nhật Bản), các nhà nghiên cứu đã dựa trên các kết quả trước đây để chứng minh rằng mô mỡ (adipose) có thể được sử dụng trong việc tạo ra dòng tế bào gốc thu được các tiểu cầu có chức năng chỉ trong 12 ngày.

Tiến sĩ Matsubara cho biết: “Thay cho nguồn từ người hiến tặng, tế bào gốc thu nhận từ mô mỡ có thể được sử dụng như một nguồn cung cấp các tiểu cầu tốt và an toàn phục vụ nhu cầu ngày càng biến đổi”.

Ban đầu các nhà nghiên cứu tìm cách thu nhận các tiểu cầu từ hai loại tế bào gốc khác, bao gồm một trong số chúng được biết đến như các tế bào gốc vạn năng cảm ứng (induced pluripotent stem cells, viết tắt là iPS). Họ đã chú ý đến các tế bào thu nhận từ mô mỡ (được sử dụng như đối chứng âm trong thí nghiệm), chúng đã tạo ra được các tế bào nhân khổng lồ (megakaryocyte) và các tế bào có kích thước tiểu cầu – tất nhiên chúng biểu hiện vài gen cần thiết để sản sinh tiểu cầu.

Sau khi cải tiến các phương pháp cho việc tăng nhân tạo các tế bào gốc thu nhận từ mô mỡ để sản sinh tiểu cầu, các nhà nghiên cứu đã bố trí một loạt các thí nghiệm để xác định rằng liệu các tiểu cầu sản xuất được sẽ có chức năng tương tự như tiểu cầu người trong tự nhiên hay không. Họ đã xác nhận rằng các tiểu cầu tăng trưởng trong phòng thí nghiệm chứa các protein đặc trưng tìm thấy trên bề mặt của tiểu cầu bình thường, cũng như các hạt nhỏ đóng vai trò quan trọng trong quá trình đông máu. Các thí nghiệm đông máu trên mô hình chuột đã xác minh rằng tiểu cầu hoạt động như các tiểu cầu từ người hiến tặng, chúng tập hợp lại thành cụm để tạo nên cục máu đông.

Tiến sĩ Matsubara chia sẻ thêm: “Dù tốn kém hơn trong vấn đề thu nhận so với nguồn hiến tặng, nghiên cứu này đã chứng minh rằng tiểu cầu có thể được sản xuất từ các tế bào thu nhận từ mô mỡ bằng một phương pháp đơn giản hơn. Hiện tại chúng tôi đã thiết lâp được một quy trình sản xuất hiệu quả để thu nhận được số lượng lớn các tiểu cầu từ mô mỡ, tiếp theo chúng tôi sẽ thực hiện các nghiên cứu tiền lâm sàng trên mô hình động vật để chứng minh hiệu quả và độ an toàn, và sau đó là các thử nghiệm lâm sàng trên bệnh nhân”.

Nghiên cứu được tài trợ bởi Translational Research Network Program of Japan’s Agency for Medical Research and Development.

 

Người dịch: Vũ Kha Thanh Thanh, Ngân hàng tế bào gốc MekoStem

Tài liệu tham khảo

Keiichi Tozawa, Yukako Ono-Uruga, Masaki Yazawa, Taisuke Mori, Mitsuru Murata, Shinichiro Okamoto, Yasuo Ikeda and Yumiko Matsubara. Unique megakaryocytes and platelets from novel human adipose-derived mesenchymal stem cell line. Blood, 2018; DOI: 10.1182/blood-2018-04-842641

Nguồn: Viện huyết học Hoa Kỳ (American Society of Hematology)

 




Facebook Google Plus Twitter


Trở lại trang trước
Hồ Chí Minh : 297/5 Lý Thường Kiệt, phường 15, Quận 11, Tp HCM

Điện thoại: [028] 38 686 546 - Fax: [028] 38 650 394
Hà Nội : Tầng 15 toà nhà Charmvit, số 117 Trần Duy Hưng,
quận Cầu Giấy, Hà Nội
Điện thoại: [024] 35 14 35 35 - Fax: [024] 62 75 08 02